Donald en de superlatieven

De filosofe Barbara Cassin onderzocht in haar boek La guerre des mots het taalgebruik van Trump en Poetin. Het boek is van oktober 2025, en dus spelen Iran en de Straat van Hormuz nog niet.
Verrassend zijn haar bevindingen voor niemand. Blijkt dat Poetin over een breder vocabularium beschikt. Dat van Trump telt maar twee- à drieduizend termen, en met zijn grammatica is het niet beter gesteld. Beiden vindt Cassin even grote schurken (scélérats). Uit het deel Trump, l’Américain en 3000 mots vertaal ik de pagina's 101-2. Veel verschil tussen Trumps campagnetaal en de jongste verklaringen over de successen in zijn korte oorlog is er niet.

Trump geeft de voorkeur aan korte zinnen in de vorm van onderwerp-werkwoord-lijdend voorwerp, waardoor naar verluidt zelfs een kind van 9 jaar ze kan vatten.* Maar het meest opvallende stilistische kenmerk van Trump is dat hij erratische zinnen aan elkaar rijgt. Een reeks ideeën die niet op logica berust, maar op instinct en op het moment – onvermogen en kindsheid, of geniale nonchalance en onvervalste oprechtheid?

De technische term die de retorica aan deze manier van aaneenschakelen zonder samenhang geeft, is anakoloet – van akoleô,** volgen, voorafgegaan door een ontkennend an, dus niet volgen. Precies het tegenovergestelde van de Griekse logos die voortdurend verbindingen legt met voegwoorden, om uitspraken als argumenten te onderbouwen en ervoor te zorgen dat logos-discours ook logos-rede wordt, oratio en ratio, zoals de Romeinen zo geniaal vertalen.

Trump gaat te werk met sprongen en capriolen, een bijna verleidelijke libertair met zijn glibberige tegenstrijdigheden zonder moreel gewicht ook al lijken ze subjectief oprecht. Vage woorden (great, tremendous), en precieze woorden die naar believen een nieuwe betekenis krijgen, losse grammatica en onsamenhangende zinnen. Projecteer er dus maar op wat je wilt: “We gaan ongelooflijke dingen doen... echt ongelooflijk... kijk maar...”. Hoe kun je het niét met mij eens zijn?

Vandaag is Trumps probleem helaas dat ook zijn trouwe volgers het niet langer met hem eens zijn. En de gewone burger weet niet meer wie hij moet geloven, hem of de machthebbers in Teheran. Bluffen en superlatieven gebruiken is wellicht goed in de immobiliënsector, maar die stijl werkt niet overal.

_______________

  * Het immer betrouwbare, beleefde en bezadigde ChatGPT voegt hieraan toe: This style can lower measured diversity without necessarily meaning limited understanding.
** Omdat vandaag werkelijk álles moet gecontroleerd worden, niet alleen citaten, zocht ik dit even op in echte boeken, en vreemd maar dat werkwoord kent de Bailly niet, en Chantraine evenmin. Wél ἀκολουθέω (akoloetheo): volgen, begeleiden. We denken dan aan akoliet.