Een vonnis met een bijsluiter

Bij CNews hoor je dingen die je elders niet hoort.

Vandaag viel het vonnis in de zaak van Pierre Palmade, de Franse komiek die onder invloed van drugs en alcohol, na drie dagen feesten zonder slaap (de bijslaap met zijn vriendjes niet meegerekend) het stuur nam en in een frontale botsing een vreselijk ongeluk veroorzaakte waarbij vier mensen zwaar gewond raakten, waaronder een zes maand zwangere vrouw die haar kind verloor.

Het zeer lichte vonnis van vijf jaar gevangenisstraf, waarvan drie jaar voorwaardelijk, werd onherroepelijk uitvoerbaar verklaard, zodat een eventuele beroepsprocedure geen opschorting inhoudt. Op die manier wordt dit grondwettelijk gewaarborgde rechtsmiddel sterk ontkracht, en verliest het deels zijn zin.

Zo’n beschikking is zéér uitzonderlijk volgens de panelleden bij CNews, de advocaat Gilles-William Goldnadel en de oud-magistraat Georges Fenech. Goldnadel zei dat hij dit in zijn lange carrière nog niet had meegemaakt, en Fenech zei dat het onder strikte voorwaarden wel kón voorkomen – bij onmiddellijk gevaar bijvoorbeeld – maar dat rechters die striktheid sinds een paar weken heel breed interpreteerden.

Wat mag dat betekenen ‘sinds een paar weken’? Vóór een paar weken werd, in de zaak Marine Le Pen, deze zeer uitzonderlijke eis ook gesteld door het Openbaar Ministerie – uitspraak valt begin volgend jaar. Velen waren verwonderd, want het enige onmiddellijke gevaar was dat zij zich kandidaat zou stellen voor het presidentschap. Vandaar dus die eis, Trump indachtig, dat zij voor vijf jaar onverkiesbaar zou zijn, ook in geval van een beroepsprocedure.

Volgens Goldnadel nu, heeft men ter gelegenheid van de immens gemediatiseerde zaak Palmade (die natuurlijk geen beroep zal aantekenen, hij zou wel gek zijn als recidivist die veertien jaar riskeerde) willen aantonen dat die maatregel, ook al kwam hij hier niet te pas, toch niet zó uitzonderlijk was. En Fenech voegde daaraan toe ‘les juges se tiennent’.

Deugdzaamheid heeft in Frankrijk een bijklank

Bij het proces van Marine Le Pen in Parijs,* gebruikte de openbare aanklager termen als ‘opschonen’, ‘uitzuiveren’ en dergelijke, en die deden de oud-magistraat Georges Fenech bij CNews huiveren.

In Frankrijk speelt het gewicht van de geschiedenis, en een oud-magistraat die bezwaren oppert als een confrater ergens schoon schip wil maken denkt dan vanzelfsprekend aan de Franse Revolutie, en aan de onkreukbare Robespierre, l’incorruptible. Die man gebruikte namelijk ook uitdrukkingen als assainir le corps politique républicain, het politieke corps van de Republiek opschonen. Zelfs terreur vond hij noodzakelijk: La terreur n’est autre chose que la justice prompte, sévère, inflexible ; elle est donc une émanation de la vertu. Terreur is niets anders dan snelle, strenge, onverbiddelijke rechtspraak; zij is dus een emanatie van de deugd.

Georges Fenech: Nettoyer, purger la classe politique? Il y a un côté véritablement vertueux, qui me fait un peu peur. Assainir ce monde-là, assainissement, vous voyez?
De politieke klasse opschonen, uitmesten? Daar zit een waarlijk deugdzaam kantje aan dat me een beetje bang maakt. Uitzuiveren dat wereldje. Zuivering, snap je?
Pascal Praud: La corruption me dégoûte, la vertu me donne le frisson.
Corruptie doet me walgen, deugdzaamheid doet me huiveren.

Praud citeert hier niet Robespierre, maar de scenarist en dialoogschrijver Michel Audiard, die in Mort d'un pourri Alain Delon liet zeggen: Les deux fléaux qui menacent l'humanité sont le désordre et l'ordre. La corruption me dégoûte, la vertu me donne le frisson.
De twee plagen die de mensheid bedreigen zijn wanorde en orde. Corruptie doet me walgen, deugdzaamheid doet me huiveren.

_________

* Marine Le Pen staat samen met 24 anderen terecht omdat fondsen, bedoeld om parlementaire medewerkers in het Europees Parlement te betalen, gebruikt werden om hen voor haar partij te laten werken.
Het Openbaar Ministerie eist een gevangenisstraf van vijf jaar voor Le Pen, waarvan twee jaar voorwaardelijk, vijf jaar onverkiesbaarheid (toepasselijk, zelfs in geval van hoger beroep, waardoor dit rechtsmiddel uitgehold wordt), en een boete van 300.000 euro. Als de rechter de aanklager volgt, kan zij geen kandidaat zijn bij de presidentsverkiezing van 2027.

Als ambtenaren zich vervelen...

 Alweer moet de Raad van Europa met rode kaakjes een campagne afblazen. Eerder al had die Raad reclame gemaakt voor de hoofddoek in Europa, maar ze trokken hun affiches terug. Niet omdat zij inzagen wat voor een schande dat was, maar de protesten klonken te luid.

Zoals alles in Europa is die Raad een geleedpotig creatuur met vele segmenten. Een ervan gaat over kinderrechten, en de IJslandse Regina Jensdottir is er de baas.

Zijzelf of een van haar talrijke ambtenaren moet nu op het idee zijn gekomen – misschien in een moment van verveling – om zich te bemoeien met intrafamilale kwesties. Het was ontoelaatbaar dat ouders ‘Naar je kamer jij!’ zegden tegen een stout kind. Dat tijdperk is voorbij zei Regina Jensdottir, we moeten daar werk van maken, want zoiets is kwetsend voor een kind.

De neiging om aan burgers de deugd op te leggen is blijkbaar groot bij gezaghebbbers. Je mag veel dingen niet meer zeggen, en veel zaken niet meer doen, en zij weten wat wel nog mag gezegd en gedaan worden. Die aanmatiging wekte de lachlust op van de panelleden bij CNews:

Pascal Praud: Et puis il y a un petit sujet qui m’intéresse beaucoup. Alors ça, je suis sidéré de ça. Le Conseil de l’Europe réfléchit à déconseiller aux parents de dire: «File dans ta chambre!» à leurs enfants. Une autre information qu’a donnée Le Figaro ce matin, c’est extraordinaire, le Conseil de l’Europe donc après appelle ce sujet le time out, ce qui veut dire ‘temps mort’. C’est une expression connue que beaucoup de parents ont déjà prononcée: File dans ta chambre! Le Conseil de l’Europe a été alerté par plusieurs associations. Bon, violence éducative ordinaire: File dans ta chambre! L’enfant, il est traumatisé! Si tu dis à un enfant ‘file dans ta chambre,’ il fait une dépression nerveuse immédiatement, et il est chez un psy pendant douze ans et toute sa carrière professionnelle est parterre. Il explique: «Eh oui, mes parents m’ont dit ‘file dans ta chambre’, c’est pour ça que tous mes malheurs en sont venus là.»

Olivier Dartigolles: Mettez-vous à sa place!
Pascal Praud: Je ne sais pas, mais ce que je trouve est formidable, c’est que se soit le Conseil de l’Europe qui réfléchisse à ça! ...Comment?
Jérôme Béglé: Regagne l’espace de sommeil.
Pascal Praud: Non mais, je ne sais pas, ce monde devient fou s’il ne faut pas dire à ses enfants ‘file dans ta chambre.’ Qu’est-ce que vous voulez dire?
Georges Fenech: C’est du même ordre quand, je me souviens dans la Chambre nationale on allait toucher à…

Connie Francis

Pascal Praud: File dans ta chambre, donc. J’en ai parlé tout à l’heure: file dans ta chambre, visiblement c’est une déclaration polémique du Conseil de l’Europe… Regina Jensdottir, qui est l’actuelle chef de la division du Droit des Enfants, déclarait que cette époque du ‘file dans ta chambre’ est obsolète. Elle va être retravaillée, dit-elle, parce que ça peut traumatiser un enfant. Donc je ne sais pas quelle était la pire…

Olivier Dartigolles: Ça peut paraître anodin, mais les personnes qui lisent ça, ce soir par exemple, ça ne peut que les mettre dans une position d’incompréhension et de colère par rapport à l’Europe, nous ne voulons plus entendre en parler.

Pascal Praud: Mais bien sûr! Au nom de quoi, au nom de quoi le Conseil de l’Europe, je veux dire, décide de cela?

Georges Fenech: C’est des rapports intrafamiliaux qui ne regardent personne. Personne. La manière dont on parle à ses enfants, chacun a son système éducatif.

Pascal Praud: Non mais là…

Geoffroy Lejeune: ‘File dans ta chambre’, ce n’est pas traumatisant, Pascal.

Pascal Praud: Non, mais je te le parie! Moi, je lis Le Figaro de ce matin. Le Conseil de l’Europe dispose d’un service ‘parentalité’ qui prescrit des normes, des chartes et des conventions destinées à combattre les violences dans l’éducation. Et déjà, est-ce que c’est au Conseil de l’Europe… parce que c’est quand même notre argent, hein!  

Geoffroy Lejeune: Oui bien sûr.

Pascal Praud: Un Conseil de parentalité, bon, et donc comme ces gens se réunissent ensemble pour dire: «Tiens, qu’est-ce qu’on va faire aujourd’hui?» On va dire ‘file dans ta chambre’ c’est juste facile, qu’est-ce qu’en pensent les autres?

Georges Fenech: On a du mal à le croire hein, moi…

Olivier Dartigolles: Et, ils étaient une majorité sur le sujet? Ou une majorité qualifiée?

Pascal Praud: Bon, on va terminer en parlant sérieusement cette fois-ci parce que ce qui se passe en Ukraine est grave…