Een amateur kan ook iets ontdekken

Op tien oktober hebben wij bij Klara de auteur Stefan Hertmans aan het woord gehoord. Heel leerzaam. In verband met de term ‘jihad’ bijvoorbeeld – een term die iedereen tegenwoordig wel eens in de mond neemt – had Stefan zaken ontdekt die de gezaghebbende Arabisten tot hiertoe ontgaan moeten zijn. Op vraag van Chantal Pattyn, die zei dat ze graag les geschiedenis kreeg, legde hij dat uit:

Het enige wat ik beweer, en wat ik ook te weten ben gekomen, is dat het gebruik van de term ‘jihad’ – wat eigenlijk ijver, toewijding, geloofsijver betekent – in de betekenis van ‘heilige oorlog’ pas is geïntroduceerd bij de belegering van Antiochië, die heel wreed is geweest, toen door de kruisvaarders. En het is toen Urbanus de Tweede in Clermont-Ferrand, in enfin, Clermont toen nog, heu, opriep tot een heilige oorlog […] dat iedereen is beginnen roepen Deus lo vult, God wil het, in het Zuid-Frans, in het Occitaans…

En de historicus Bernard Lewis mag dan wel geschreven hebben dat in de Koran jihad normaal verstaan wordt als ‘de oorlog verklaren’, en dat al van in de zevende-achtste eeuw jihad dus een militaire betekenis had, en verder mag Lewis nog zeggen dat “de overweldigende meerderheid van de klassieke theologen en juristen de verplichting tot jihad in zijn militaire betekenis verstaan” ...en ook mag hij daarin bijgetreden worden door de belangrijke hedendaagse theoloog-jurist [in de islam is dat niet te scheiden] Jāved Aḥmad G̲h̲āmidī, die net hetzelfde zegt: onze Hertmans weet wel beter.

En ook de zachtmoedige Averroës mag gezegd hebben dat «il s’agit d’une guerre concrète, nullement d’un ‘combat spirituel’» (ik citeer de Arabist Rémi Brague, La loi de Dieu, 2005, Gallimard, Folio Essais, p.290): onze Stefan weet wel beter.
Het is namelijk de schuld van de kruistochten en van Urbanus de Tweede dat het zover gekomen is.

We moeten aannemen dat Hertmans – onbewust mogen we hopen – zich zelfs distantieert van de voor alle moslims uiterst belangrijke en betrouwbare overlevering van imam Bukhari (810-870), met daarin de uitspraken en handelingen van hun profeet.
Volgens deze Mohammad ibn Ismail al-Bukhari moet de echte Mohammed gezegd hebben: “De beste jihad is die waarin je paard geveld wordt, en jouw bloed vergoten”.

Alles misschien toch nog eens nakijken Stefan, voor je weer over ijver en toewijding, of over Antiochië of over Urbanus begint, want de Duitsers laten zich niet vlug iets op de mouw spelden, en niemand wil jou in Frankfurt ergens tegen de lamp zien lopen, laat staan dat je weer een scheldbrief krijgt. We weten allemaal hoe gevoelig je daarvoor bent.

Stefan heeft zich iets op de mouw laten spelden

Niet goed weten wat hoort en wat niet is een gebrek, maar een gebrek dat heel vaak niet van morele aard is. Zo kan het om een simpele onwetendheid gaan. Of om een code die iemand onbekend is, of die hij maar half begrepen heeft. Soms gaat het echt om futiliteiten.

Hier op de foto bijvoorbeeld zien we een auteur die om zijn verfijnde stijl en zijn gevoelige persoonlijkheid alom geroemd wordt, maar die op een bepaald moment, of in een bepaald opzicht toch niet goed wist hoe het eigenlijk hoorde.

Je kunt zeggen: Stefan had moeten weten dat confectiepakjes die naast elkaar in vele winkels aan kapstokken hangen, netjes naar maat en kleur gerangschikt, dat, ter herkenning die pakjes vaak een labeltje met de naam van het atelier op de mouw geregen krijgen. Gedriegd zeggen wij, niet geregen, maar ik schrijf nu rijgen omdat onze Belgische auteur ook over de landsgrens enige bekendheid geniet. Dat driegen gebeurt zoals u weet met losse steken en met goedkope driegdraad. Het is immers maar voorlopig.

Natuurlijk, bij echt dure spullen driegt men helemaal niets op de mouw, omdat die nooit samen met andere merken in een rek zullen hangen en zelfs in helemaal aparte zaken verkocht worden.

Bij je volgende pakje die driegdraad meteen als je thuiskomt lospeuteren, Stefan!